|
1. Birleşen iki kelimede anlam kaymasına uğrayanlar. Hanımeli (bir bitki), kadıngöbeği (bir tatlı), devetabanı (bir bitki), aslanağzı (bir çeçek). 2. Bileşik kelimelerin bir kısmında sesli harf düşmesi meydana gelmiş olanlar. Pazartesi (pazar ertesi), kaynana (kayın ana), niçin (ne için). 3. Pekiştirilmiş sıfatlar. Sapsarı, sipsivri, dümdüz. 4. Yapı bakımından tam olarak birleşmiş, bileşik kelime halini almış bazı kelime ve deyimler. Zıpçıktı, çıtkırıldım, dedikodu, gecekondu, külbastı. 5. Farsçadan alınan (hâne) kelimesi ile yapılan bileşik kelimeler. Kahvehane, çayhane, yatakhane. 6. Dilimizde bulunan bazı kelimeler, etmek, eylemek, olmak yardımcı fiilleri ile birleşirken ses fazlalaşması (kelimeler yabancıdır, asıllarına benzer duruma gelirler) meydana gelir. Affetmek, halletmek, hissetmek. 7. Dilimize yabancı dillerden girmiş, bugün çok kullandığımız bazı kelimeler etmek, eylemek, olmak yardımcı fiilleri ile birleşirken ikinci hecedeki sesli harflerini düşümler (asılları gibi olurlar). Emir-emretmek, nakil-nakletmek, şükür-şürkretmek, sabır-sabretmek. 8. (a - e - ı - i - u - ü) ekleri kullanılarak yapılmış bileşik fiiller. Uyuyakalmak, bakakalmak, yapabilmek, yazıvermek, öleyazmak 9. iki veya daha çok kelimeden meydana gelmiş Türkçe yer adları (il, şehir, köy). Çanakkale, Eskişehir, Pınarbaşı. 10. iki veya daha çok kelimeden meydana gelmiş mahalle ve semt adları. Çengelköy, Beşiktaş, Yenimahalle, Sarıyer. 11. Dağ, tepe, akarsu, göl, deniz adları. Uludağ, Kızıldeniz, Karasu, Acıgöl, Aksu.
|