A- Olumlu Cümleler: Eylemin gerçekleştiğini ya da gerçekleşeceğini, yargının bulunduğunu bildiren cümlelerdir.

ÖRNEK

Sabah erkenden okuldan geldi.

Gazetenin bütün sayfalarını okudu.

Tatilde balık avına gittik.

B- Olumsuz Cümleler: Eylemin gerçekleşmediğini, yargının bulunmadığını gösteren cümlelerdir.

ÖRNEK

O, buralara gelmez.

Bunların hiçbirini ben almadım.

Saçları sarı değildir.

Yardım eden hiç kimse yoktu.

Uyarı 1: Biçimce olumlu olmasına karşın anlamca olumsuz olan cümleler de vardır.

ÖRNEK

Ne evini temizledi, ne de yemek yaptı. (Evini temizlemedi, yemek yapmadı.)

Gel de söylediklerine inan. (inanma)

Uyarı 2: Yüklemi olumsuz olan cümleler, olumlu yargı bildirebilir.

ÖRNEK

Seninle konuşmam demedim, (konuşurum)

Evde yemek yok değil, (var)

C) Soru Cümleleri: Soru anlamı taşıyan cümlelerdir. Soru cümleleri ya "mı" soru ekiyle ya da soru söz­cükleriyle oluşturulur.

ÖRNEK

Sen de bizimle gelir misin?

Bunu nereden aldın?

D) Ünlem Cümleleri: Duyguları etkili bir biçimde an­latan ve içinde ünlem sözü geçen cümlelerdir.

ÖRNEK

Ah! Tırnağım kırıldı.

Bakar mısınız!

E)  Emir Cümlesi: Bir eylemin yapılmasını ya da ya­pılmamasını buyruk yoluyla bildiren cümlelerdir.

ÖRNEK

Bırak elindeki o şeyi!

Terli terli soğuk su içme