Felsefe

Fotoğraf

Medhiye PDF Yazdır e-Posta
Divan Edebiyatı - Nazım Şekilleri

İki türlü Medhiye vardır. Yani ele aldığı konunun şekline göre medhiye ikiye ayrılır. Bunlardan birisi padişah, vezir, şeyhülislâm gibi devrin ileri gelenlerini öven medhiye; ikin­cisi de Hülefa-yi Raşidîn denilen dört halifeyle Mevlana Celaleddin Rumi  gibi tasavvuf büyüklerini ya toptan, ya da teker teker öven medhiyedir.

Medhiye yapmak için Kaside  türü kullanıldığı gibi, başka nazım türleri de kullanılabilir. Fakat genel olarak medhiyeler kaside içine yerleştirilir. Methiye, halifeler içinde en çok Ebubekir ile Hazret-i Ali için yazılmıştır. Çünkü tarikatların çoğu bu ikisinden gelir. Meselâ Mevlevi'ler manevî olarak kendile­rinin Ebubekir'den geldiklerini ileri sürerler ve Ebubekir'i Sıddîk adiyle anarlar. Mevlevi tarikatine bağlı olan Şeyh Galip , bir medhiyesinde 

İsm-i bâtından alıp feyz-i zuhur-i imdâd

Samt ile mürşid-i erbab-i budadır Sıddîk demektedir.

Ayrıca Mevlâna'nın ceddinin Ebubekir olduğunu ifade için de : 

Cedd-i âlâsıdır ol, Hazreti Mevlânânın

Mazhar ü muzhir-i esrar-i safadır Sıddîkdemektedir. Halbuki ırk bakımından Türk olan Mevlâna'nın bir Arap olan Ebubekir'le soy bakımından hiçbir ilişkisi ola­maz.

Ölüler için yazılan medhiyeler de vardır. Şair ölüden bir menfaat beklemeyeceği için, nazmında daha samimî ve daha gerçekçidir. Fakat diriler için yazılan tam gerçekçi­lik yoktur. Şair, medhettiği kimsenin övmeye değer tarafla­rını aramaktan ziyade, değeri olsun olmasın, övmeye gerekli kavramlar yakalamaya uğraşırdı.

Methiye ölü ve diriler için yazıldığı gibi, eşya ve hayvan­lar için de yazılırdı. «Şeyh Galip'in Konya Mevlevihanesinin yemekhanesi için yazdığı gibi, mukaddes görülen kurumlar; yine örneğin Nefi 'nin Dördüncü Murat devrindeki, padişaha ait atlar için yazdığı Rahşiye'ler gibi medhiyeler de yapılırdı.»Medhiye Divan Şairlerinin en çok kalem oynattığı bir alandır. Bunun sebebini, biraz da medhedilen kimselerden elde edilen bağışlarda, yani para kazancında aramak gerektir. Bazı Gazellerini medih için yazan şairlerimizin de bulunduğunu, unut­mamak lâzımdır.

Benzer Sayfalar:

Nazım Şekilleri  Divan Şiiri  Edebi Sanatlar  Aruz Vezni  Divan Edebiyatı

 
 
 
Tüm Hakları Saklıdır.
İletişim: uneweb@hotmail.com
 
 
     
 
   
Design by go-vista.de and augs-burg.de

 
site ekle