|
Yaşadığı dönemde, Despreaux adıyla tanınan Nicolas Boileau, babasının isteğiyle başladığı din öğrenimini bırakarak hukuk okudu ve 1656 yılında avukat oldu; ama hiçbir savunmaya katılmayıp, babasının ölümünden sonra kendini bütünüyle edebiyata verdi. Furetiere, Racine, La Fontaine, Moliere, vb'yle dostluk kurarak, 1660 yılında çalışmalarını yayımlamaya başladı ve on dört yıl içinde Satires (Taşlamalar), Epîtres (Manzum Mektuplar, 1660-1711), L'Art poetique (Şiir Sanatı, 1674), Le Lutrin (1683) gibi başlıca yapıtlarını yazdı. Taşlamalarıyla çok şiddetli saldırılara uğradı, çeşitli düşmanlar edindi; ama bu arada, birçok önemli kişinin de dostluğunu kazandı ve onlardan yardım gördü. 1672'de krala tanıştırıldı; 1676'da Racine'le birlikte kralın tarihçisi oldu; 1684'te Fransız Akademisi'ne üye seçildi. 1687-1694 yılları arasında Fransız Akademisi'nde sürdürülen "Eskiler ve Yeniler Tartışmasında "Eski Yazarlar"ı savundu. Yaşamının son yıllarını Auteuil'deki evinde hastalık, yalnızlık içinde geçirdikten sonra, Notre-Dame manastırına çekilip orada öldü. MOLİERE'İ VE RACİNE'İ BENİMSETTİREN YAZAR Boileau'nun Taşlamalar'ı üç bölümde değerlendirilebilir: Paris yaşamından sahneler; ahlak konusundaki yergiler; Saint-Amant, Scudery kardeşler, Quinault, Cotin, Perrault kardeşler, vb'ni eleştirdiği edebiyat nitelikli yergiler. Daha ölçülü bir anlatımla kaleme alınmış olan Manzum Mektuplar'ın bir bölümü krala sunulmuştur, bir bölümü de ahlak ve edebiyat konularına yöneliktir. Dört bölüme ayrılmış olan Şiir Sanatı'ysa, Boileau'nun edebiyat öğretisinin ilkelerini ortaya koyduğu bir kitaptır. Bu yapıtta önce şiir yazma sanatı konusunda öğütler verirken, örnek yazar olarak Malherbe'i göstererek esinin ölçü ve akıl denetimi altına alınmasını ister. Daha sonra, idil, eleji, od, satir gibi ikincil türleri tanımlar ve ardından büyük türlerin tanımına geçer: Boileau'ya göre, trajedi, başta üç birlik olmak üzere çeşitli kurallara uyularak yazılmalı, destanda, eski Yunan destanları örnek alınmalıdır. Komedi'nin tek konusuysa, ihsan doğasının incelenmesidir; bu alanda Moliere'i överken, betimlediği karakterlere çok özellik yüklemesini de eleştiren Boileau, Le Lutrin'de kaba güldürüye karşı çıkarak, çeşitli olayların destansı bir üslupla anlatıldığı yeni bir tür önermiştir (güldürülü kahramanlık anlatısı). Boileau'nun gerçek değeri, klasik tiyatronun iki büyük yazarı olan Moliere ile Racine'i halka tanıtmış olmasından kaynaklanır (nedense La Fontaine'in üstünde pek durmamıştır) . Eserleri: Şiir: On iki Satires (Taşlamalar, 1660-1705); on iki Epîtres (Manzum Mektuplar; 1669-1698); L'Art poetique (Şiir Sanatı, 1674); Le Lutrin (1674-1683); çeşitli şiirler ve Epigrammes (Epigramlar). Düz yazı: Diaiogue des heros de roman (Roman Kahramanlarının Diyalogu, 1665-1701); Yunan felsefecisi ve belâgatçisi Longinos'un Peri Hypsoma (Yücelik Üstüne) adlı yapıtının Traite du Sublime başlığıyla fransızcaya çevirisi (1674); Refieidons critiques sur Longin (Longinos Üstüne Eleştirel Düşünceler, 1694-1710); vb. Ayrıca Racine ve Brossette ile yazışmaları vardır; bu arada Lettre â. Charles Perrault (Charles Perrault'ya Mektup, 1700) da, mektupları arasında önemli bir yer tutar.
|