|
Çocukluğu, bir burjuva çevresinde mutlu geçen Paul Verlaine, Paris'te, Bonaparte Lisesi'nde (günümüzde Condorcet Lisesi) daha çocuk denecek yaşta "ne zaman olursa olsun, kim olursa olsun, nerede olursa olsun" sevme tutkusuyla tutuştu ve bütün yaşamı boyunca bu tutkudan kurtulamadı. Verlaine şiire adanmış gibiydi ve yazarlar ile sanatçılar arasındaki yakınlığı çok iyi biliyordu. 1866'da yankı uyandırmayan Poemes saturniens'i yayımladı. 1870'te la Bonne Chanson'un esin kaynağı olan Mathilde Maute ile evlendi, ama Rimbaud ile dostluk kurdu ve karısı ile çocuğunu bırakarak, onunla yolculuklar yaptı. Londra'da bulundukları sırada Verlain, Rimbaud'dan ansızın ayrıldı ve Brüksel'e gitti. Rimbaud da onun yanına geldi. Bir tartışma sırasında Verlaine, Rimbaud'yu tabancayla yaraladı (10 Temmuz 1873).Mahkûm oldu ve tutukevinde çocukluğunun inancını yeniden buldu. Sagesse 'e (Bilgelik) o sırada başladı. 1874'te, Romances şans paroles (Sözsüz Romanslar) yayımlandı. 1875'te hapisten çıkıp annesinin yanına gitti. Karısı, bu arada kendisinden ayrılmıştı. Yaşamını sürdürebilmek için İngiltere'de ve daha sonra Rethel'de öğretmenlik yaptı; arkadaşı Lucien Letinois'yla birlikte bir tarım işletmesini yönetmeye iki kez çalıştı (1880 ve 1884), ama iflas edip Paris'e geri döndü. Bu arada Sagesse'i (1881) vejadis etNaguere'i (1884) yayımlamıştı. Annesinin ölümünden sonra başıboş kaldı ve kendisini içkiye verdi. "Ozanların prensi" olarak kabul edilmesine (1894) ve gençlik tarafından çok sevilmesine karşın, Paris'te sefil bir yaşam süren, hastaneye girip çıkan bir zavallıydı artık. RUHUN SÖZLERİ Saydamlık taşıyan verimi, temeli bakımından şiirseldir ve parnasseçı anlayışa dayanan Poemes saturniens (1866) ile başlar. Ama daha bu sayfalarda bile, Veriaine'den başka kimsede bulunmayan nazmın öouzak ve akıcı türküsü ve o uçucu müzik kendini duyurur (Mon reve îamilier [Benim Alışılmış Düşüm],Chansond'automne [Sonbahar Şarkısı]). XVII. yy'dan ve Watteau'nun tablolarından esinlenen Fetes galantes'la. (1869) Verlaine, parnasseçı geleneği sürdürdü, ama bu geleneğin kuralcılığını, düşlere büyük yer vererek ince bir melankoli havasıyla ve duyarlıkla yumuşatıp zenginleştirdi. İçi Temiz Olanlar,Gezintide, Ay Işığı,Sessizce. La Bonne Chanson (1870), yirmi altı küçük şiirden oluşmuştur ve tam anlamıyla kişisel bir şiire geçişi gösterdiği gibi "yakınlık şiiri" nin başyapıtları arasında da yer alır. HECE SAYISI TEK OLAN DİZELER
Romances şans paroles (1874)Verlaine'in şiirindeki evrime tanıklık eder Verlaine burada, 1874,'e doğru yazılmış olan (jadis et Naguere'de 1884't yayımlanmıştır) ve simgeciliğin bildirgesi sayılan Art Poetique "m (Şiir Sanatı) ünlü mısralarında ortaya koyduğu ilkeleri, başarılı bir biçimde uygular. Retoriğin ve tumturaklı sözün düşmam olan Verlaine, plastik netliğin ve kafiye ile ritmin gürlüğünün yerine uçucu imgeler ve akışkan uyumlar koyar. Ayrıntıya ve "belirsizin belirgini bir arada bulunduğu gösterişsi şarkıya" vurgun olan Verlaine, "hece sayısı tek olan dizeler"i tercih eder ve şarkının ustaca gerçekleştirilmiş arılığına yönelir. Ona göre, düşün tüm ânlatılamazlığını ve raslantısallığıı ancak müzik dile getirebilir (II pleuı dans mon coeur, O triste, trist etait mon âme, J'ai peurd'un baise, Green). ACI VE İNAYET Düzensiz ve zevk düşkünü yaşamını zayıf ve ürküntülü ruhunda doğurdı ğu tövbe ve huzura erme gereksiniminden kaynaklanan Sagesse 'd (1881) Verlaine, köklü değişiminde önce ya da sonra yer alan pişmanlıklarını ve yakarışlarını dile getirir. L Mogues mystiques 'in (Gizemli Diyaloglar) on sonesini unutulmaz bir yapıt haline getiren üstün yalınlığa Verlaine'in şiiri bir daha hiçbir zaman ulaşamayacaktır. Amours'da (Aşkla 1888) ve yıkmış olduğu evlilik yaşamını esefle andığı Bonheur 'de (Mutlulu 1891) yer alan şiirler, aynı esinin sonuçlarıdır.
|