SERVET-İ FÜNUN'a bağlı hikâye, roman, eleştiri yazarı ve gazeteci. Balıkesir'de doğdu. İlk öğrenimini Serez'de, orta ve yüksek öğrenimini İstanbul'da yaptı. Mekteb-i Mülkiye'den mezun oldu (1896). Bir süre Maarif Nezareti'nde çalıştıktan sonra, Vefa İdadisi müdür yardımcılığı, Mercan İda­disi müdürlüğü yaptı. «Servet-i Fünûn» dergisine hikâye, roman, eleştiri yaz­dı; çeşitli yönlerden gelen hücumlara karşı, derginin çetin bir savunucusu oldu. 1901'de bir yazısı üzerine Servet-i Fünûn kapatılıp topluluk dağıldı. İkinci Meşrutiyete kadar kalemi bıraktı; 1908 meşrutiyeti ilân edilince, Tevfik Fikretle «Tanin» gazetesini kurdu. İstanbul Milletvekili seçildi. Meclisi Mebusan reisi, Düyun-i Umumiye dayinler vekili oldu; İstanbul işgalinde İngilizler ta­rafından Malta'ya sürüldü (1919). Tanin gazetesini, sürgün dönüşü tekrar çıkardı (1922 -1925); politik sebepler yüzünden bir buçuk yıl Çorum"da durma­ya mecbur bırakıldı. Daha sonra «Fikir Hareketleri» adında bir dergi çıkardı; İstanbul, Kars milletvekilliklerinde bulundu. «Ulus» gazetesi başyazarı bulun­duğu bir sırada öldü (18 Ekim).

Hüseyin Cahit Yalçın; Edebiyat-ı Cedide döneminde, eski edebiyata karşı yeni edebiyatı, Doğu kültürüne karşı Batı kültürünü savundu. Gerçek şöhretini Servet-i Fünûn dergisi sıralarında yapmış; eserlerini realist bir görüşle, iç ve dış gözleme dayanarak yazmak yolunu tutmuştur. Hikâye, roman, fıkra ve men­sur şiirlerinin dışında; çokluk, yalın, süssüz, yapmacıksız bir dil kullanır. Yoğun bir fikir yapısı, kesin ve atak bir eleştirisi vardır. Pervasız, cesur politik ma­kaleleri yüzünden defalarca ölüm tehlikesiyle karşılaşmış, hapsolunmuş, sürgüne gönderilmiştir. Zamanının bütün tartışmalarına karışmış, inandığı davalar uğruna, ömrünün sonuna kadar heyecanını kaybetmeden kalem savaşlarına atılmış, kudretli mantığı ile karşıtlarını susmak zorunda bırakmıştır. Türk ulu­sal edebiyatının gelişmesindeki, Türk dilinin sadeleşmesindeki rolü büyüktür.