|
Tanzimat Edebiyat -
Tanzimat Edebiyatı
|
|
E RZURUM'da doğdu. İstanbul'da Dârülmaarif öğreniminden sonra Divânı Hümâyun tercümanlığı, Maarif Müsteşarlığı, Berlin ve Viyana elçilik görevlerinde bulundu. Viyana'da havagazı ile intihar etti. Mezarı, İstanbul Sultan Mahmut Türbesi baheçesindedir. Sadullah Paşa; edebiyatımıza Tevfik Fikret'ten önce bilim, fen, teknik temaları getiren, kaderci felsefenin yerine dinamizmi, insan akıl ve mantığını üstün kılan Batılı bir görüşe bağlıdır. Lamartine'den çevirdiği «Göl» şiiri ünlüdür. ONDOKUZUNCU ASIR Sadullah Paşa, bu şiirde görüldüğü gibi, insan aklının gücüne inanır, insan iradesini kutlar. Sadullah Paşa, Tevfik Fikret'in Nâzım Hikmet’in müjdecisi gibidir. Aklın, deneylerin, bilim ve tekniğin ortaçağ uygarlığına son vereceği, yepyeni bir dönem açacağı inancındadır. Toplumcu bir eşitliği devrimci bir özgürlüğü savunmasına karşın, manzumeleri soyutlaşan zayıf bir didaktizm içerisinde döner. Divan şiirinin edebî sanatlarından uzaklaşır; çıplak fikrin peşindedir. Beşir Fuat'ın nesirde yaptığını, şiirde yapar. Pozitivizmle, materyalizmin ütopist bir yolcusu gibidir. Dünya görüşünü en iyi yansıtan şiiridir.
|