|
Dijon'daki Nötre Dame Kilisesi'nin orgcusu olan babasıyla birlikte çalışan Jean Philippe Rameau, orgculuk mesleğine Clermont-Ferrand'da (1702) başladı; daha sonra da besteci Louis Marchand'la (1669-1732) dostluk kurduğu Paris'te, babasının yerine geçtiği Dijon'da, Lyon'da (1714), sonra yeniden Clermont-Ferrand'da orgcu olarak çalıştı; son olarak da Paris'e yerleşti ve Sainte-Croix-de-la-Bretonnerie'nin ve ardından Cizvitler Koleji'nin orgculuğuna atandı. Jean-Philippe Rameau'nun bestelediği ilk Pieces de Clavecin (Klavsen Parçaları) kitabı 1706'da yayımlandı. Clermont'da yazdığı Armoni İncelemesi'yse Rameau'nun kuramcı yanının tanınmasını -sağladı. 1724'te Kla vsen Parçaları'nın ikinci kitabı yayımlandığı zaman, eğitici ve kuramcılığıyla, çok değerli bir sanatçı olarak kendini kabul ettirmişti bile. Elli yaşındayken ilk olarak operaya el atan besteci, Pellegrini'nin bir librettosu üstüne Hippolyte ve Aricie'yi yazdı; ancak dönemin Fransız sanatında bütün ağırlığıyla etkisini sürdüren Lully'nin gölgesinde kalmaktan kendini kurtaramadı. Bununla birlikte, daha sonraki yapıtlarıyla kazandığı başarı giderek arttı. Bunlar arasında Les Indes galantes (1735), Castor ve Pollux (1737), Dardanus (1739) vardır. 1745'te saray müzikçiliğine atanan besteci, Fransız müzik okulunun ustası olarak belirdi; bundan dolayı da Fransız müziğiyle İtalyan sanatını karşı karşıya getiren bir tartışmaya karıştı. Jean-Jacques Rousseau'nun Fransız müziği üstüne yazdığı ve 1753'te yayımlanan mektubuna yanı) olarak Rameau, 1754'te Observations sur nötre instinct pour la musigue'i (Müziğe Olan İçgüdümüz Üstüne Gözlemler) yazdı ve aynı yıl içinde, büyük bir estetik tartışmasının yol açtığı yankılara karşın Castor ve Pollux'ün yeniden ele alındığını gördü. KURAMCI VE YENİLİKÇİ Zamanla Rameau'nun giderek sahneden uzaklaştığı görüldü; artık yalnızca çalgı parçaları bestelemeye başlamıştı; 1760'ta Code de musique pratique 'i (Pratik Müzik Kodu) yayımladı; bunun içine 1754'te yapmış olduğu "gözlemleri"de ekledi.l764'te Louis XV müzikçiye soyluluk unvanı vererek Saint-Michel nişanıyla ödüllendirdi. Rameau, aynı yıl, sahne için Abaris ou les Boreades'ı hazırladığı sırada öldü. Gizli, çözülmesi güç bir kişiliği olan ve uzun süre unutulmuş olarak kalan Rameau, XVIII. yy. Fransız müziğini, yalnızca yazım, armoni, orkestralama, ezgisel çizgiler, anlatımsal recitativo alanındaki yeni düşünceleriyle salt müzik düzleminde değil ama, armoni incelemesinin yalınlaştınlmasıyla da kuramsal düzlemde etkilemiş bir bestecidir; anlatım konusundaki görüşleri modülasyon kullanımıyla, vb. somutlaşmıştır. Kimi zaman çağdaş besteciler tarafından, yeniden ele alman Bach'la karşılaştırılan Rameau, teknik düzlemde olduğu kadar, yeni anlatım yolları araştırmaları düzleminde de bir yenilikçidir.
|
