Atina'da klasik müzik öğrenimi gören Yannis Xenakis, daha sonra 1947'de yerleştiği Paris'te Honegger, Milhaud, Messiaen'ın yanında oluşumunu ta­mamladı; bu çalışmalarını matematik ve mimarlık öğrenimine koşut olarak sürdüren Xenakis, Le Corbusier'nin asistanı oldu ve onunla birlikte özel­likle Brüksel Uluslararası Sergisi'nde (1958) Philips pavyonunun hazırlan­masında çalıştı.

SESLİ UZAMLAR

Daha 1955'te dizisel yöntemin çöktü­ğüne inanan Xenakis'e göre bu yön­tem artık bunalıma girmişti; nedeni de, giderek artan karmaşıklığı, çizgisel yapısı ve on iki kromatik sesle sınırlanmasıydı. Bunun üstüne, geniş ses uzamlarına dayalı yeni bir anla­tım yolu düşündü; bu uzamlarda, çı­karılan her sesin zamandaşlığı doğal olarak bütünün içinde yer alıyor ve tek başına algılanması olanaksızlaşıyordu. Besteci, altmış bir çalgı için yazdığı ve ilk yapıtı olan Metastasis 'i (1954) işte bu anlayış içinde oluştur­muştur.

Daha sonra, kuramının gide­rek, müziğe uygulanan, sözgelimi olasılıklar hesabı gibi matematik kurallarının çevresinde düzenlendiği gö­rüldü. Bu "toptan akustik olay" araştırması sırasında elli çalgılık or­kestra için Pithoprakta (1956), yirmi bir çalgı için Achorripsis (1956-1957), dinleyiciler arasına katılmış seksen sekiz müzikçiden oluşan orkestra için Terretektorh (1966), orkestra ve magnetik bant için bale olan Kraanerg (1969) gibi yapıtları oluşturdu. Xenakis, her ne kadar elektroakustik seslerden yararlanırsa da, seslerde büyük inceliklere ulaşabileceklerine inandığı geleneksel çalgıların kullanı­mını da yeniden gündeme getirdi. Böy­lece, yapıtın önceden tasarlanması için yaratıcı (ya da sanatçı) bilgisa­yardan yararlanır, ama yapıtın din­lenmesi sırasında salt bilimsel öğe ortadan kalkarak, şiirsel bir duyarlı­ğın anlatımına olanak verir; bu şiirsel duyarlık, diziselcilik sonrası raslantısal eğilimin dışında bir yayılma gösterir ve daha çok romantizmin bir biçimi olarak belirir.