Macar bestecisi ve piyanocusu (Nagyszentmiklos, 1881-New York, 1945). Pressburg'da Ferenc Erkel'in yanın­da Alman etkisindeki bir ortam içinde piyano ve beste öğrenimi gö­ren Bela Bartok, Budapeşte Krallık Müzik Akademisi'ne girerek Liszt'in öğrencisi Thomas'dan piyano, Zoltan Kodaly'nin de öğretmenliğini yapmış olan Koessler'den beste dersleri aldı. Piyano çalışıyla olduğu kadar, beste ve müzikbilim alanın­daki çalışmalarıyla da ün yaptı. Ez-gisel romantik piyano yorumculuğu­nu bir yana bırakıp, piyanoyu vur­malı bir çalgıymış gibi kullanarak klavyeye yeni bir soluk kazandırma­yı amaç alan sanatçı, ilk yapıtlarını XIX. yy'ın son yıllarında. Kossuth senfonisiniyse 1903'te besteledi. 1907'de Budapeşte Akademisi'ne piyano öğretmeni olarak atanan Bartok, bu ilk yaratma döneminde Liszt'in tekniğine bağlı kaldı. Bu müzik, çardaş üslubundan esinlenen ve Batı anlayışıyla ele alınmış ulusçu bir müzikti. 

Çok geçmeden doğrudan doğruya Macar köylüsünü kaynak alarak notaya ve kayda geçirdiği gerçek folklora doğru yönelen Bartok, unutulmaya yüz tutmuş birçok halk ezgisini canlandırdı ve folklora yeni bir yaşama alanı açarak, folklorun tam anlamıyla özümsenmesiyle, bi­limsel müziğe yeni bir görünüm ka­zandırmayı başardı. Halk müziğiyle olan ilişkisinden dolayı majör- minör sistemine, daha önce Debussy'den etkilenerek yararlandığı pentatonik (beş tonlu) gamın kullanımına ve Mavi Sakalın Şatosu (1918) adlı ope­rasında yararlanmış olduğu parlando cantando'ya karşı çıktı. Halk mü­ziği alanındaki çalışmalarını geniş­letmek için çeşitli ülkelere yolculuk­lar yaptı; 1936 yılında Ankara Halk-evi'nin çağrısıyla Türkiye'ye gele­rek, müzik konusunda konferanslar verdi ve Anadolu'dan birçok Türk ezgisi derledi. 

ARI MÜZİK TUTKUSU 

Bartok'un son dönemi ustalık döne­midir. Arı müziğe ulaşmak için folk­lordan gözle görülür bir biçimde koptuğu bu dönemde Bartok, Bach' m çoksesliliğini ve beethovenci ge­lişmeyi özümsemiş bir müzik dili içinde amacına ulaşmaya yönelmiş­tir. Ezgi, armoni, ritim alanlarında olduğu kadar, titiz araştırmaların konusu olan biçim alanındaki araş­tırmaları da bu dil anlayışı içinde özetlenebilir. "Altın kesifin sık sık kullanımı da bunun kanıtıdır.  

Bar­tok'un başlıca yapıtları arasında şunlar sayılabilir: Harika Mandarin (1919); Cantata Prof ana (1930); Yaylılar, Vurmalılar ve Celesta İçin Müzik (1936); Yalnız Keman İçin Sonat (1944).