Fransız ressamı Ornans, Doubs, 1819-La Tour-de-I eilz, İsviçre, 1877). Üzüm yetiştiriciliği ve şarapçılıkla uğraşan varlıklı bir ailenin (üyeleri sık sık sanatçıya modellik etmişler­dir) çocuğu olan Gustave Courbet, 1840 yılında Paris'e giderek resim çalışmaya başladı. Louvre müzesin­deki tabloları inceleyerek, özellikle Giorgione, Velasquez ve Zurbaran'a ilgi duydu. 1840-1848 yıllarını kap­sayan romantik döneminde narsisiz­me kapılarak, tablolarında sürekli kendi görüntüsüne yer verdi: Pipo İçen Adam; Yaralı Adam; Siyah Köpekli Courbet; Kırda Sevgililer. Du principe de l'art (Sanat İlkesi Üstüne) adlı. yapıtında sanat ve toplum ilişkilerini tanımlamış olan Proudhon'la dostluk kurduktan (1848) sonra, sanatına anlam ve biçim açısından Proudhon'un sosya­list düşünceleri yön verdi. Gerçek­ten, Courbet'nin gücüyle, romantik manzara resimleri, her türlü alego­rik' süsten arındı; böylece, sanat alanında idealizmin yerini gerçekçi­lik aldı: Ornans'da Bir Yemek Sonrası (1849); Taş Kırıcılar (1850). Ornans'da Bir Gömme Töreni (1851) adlı tablosu, burjuva toplumu eleş­tirmenlerinin şiddetli tepkisine yol açan, tuvalinde çirkinliklere yer vermekle suçlanan sanatçı, sonraki yıllarda, Köyün Genç Kızları ve Yıkanan Kadınlar adlı tablolarında, çıplak kadınları resmî tutumun yasakladığı erotik bir görünümde işlediği için şiddetli tartışmalara yol açtı (bu tartışmalar aracılığıyla dostluk kurduğu sanatsever Bruyas'yla tanışmasını Günaydın Bay-Courbet adlı tablosuyla ölümsüzleş­tirdi). 1855'te gerçekçi bir bildiri niteliği taşıyan Ressam Atölyesi adlı tablosunu yaptı ve evinde düzenle­diği serginin katalogunda, düşünce­lerini açıkladı: "Töreleri, düşünce­leri, yaşadığım dönemin özelliğini yansıtmak, yalnızca bir ressam değil ama aynı zamanda bir insan olmak, kısacası canlı sanat yapmak istiyorum". (Ressam Atölyesi, sa­natçının sol kesimde basın, Akademi, burjuvazi gibi hoşlanmadığı kurum­ları, sağ kesimdeyse Champfleury, Baudelaire, Proudhon gibi dostlarını canlandırdığı destansı bir kompozis­yondur). 

1856'dan başlayarak ünü Avrupa' nın her yanına yayılan, Belçika ve Almanya'ya yaptığı gezilerde hay­ranları tarafından onuruna görkem­li av partileri düzenlenen (Karaca­lar, Geyiğin Kıstırılması adlı tablola­rını bu partilerden esinlenerek ger­çekleştirdi) Courbet, imparatorlu­ğun çökmesinden önceki yıllarda, Honfleur'de karşılaştığı Boudin'in etkisiyle deniz manzaraları, portreler [Kadın ve Papağan) ve nüler (Uyuyan Kadınlar) yaptı. 1870'te komün hareketinde etkin rol oynadı ve imparator yanlılarını yücelttiği gerekçesiyle Vendome sütununun devrilmesini planladı. Bir yıl sonra, bu yüzden tutuklanarak, anıtı kendi parasıyla eski haline getirmesine karar verildi. Askerî çevrelerde uyandırdığı düşmanlıktan ötürü yurt dışına kaçıp, Vevey (İsviçre) yakınlarına yerleşti ve orada öldü.  

Yaşadığı döneme göre devrimci düşünceler taşıyan Courbet, resim türlerinin yeniden tartışma konusu haline getirilmesine yol açmış, gerek günlük yaşamla ilgili geleneksel sahnelerde, gerek nülerde akade­mik resimle bağlarını koparmıştır (bu özellikleriyle resimde gerçekçi­liğin başlıca temsilcisi sayılır). Ama vermek istediği bildiri zamanla belirsizleşmiş,özellikle Flaubert.vb. yazarların da yaptığı gibi, olayların gözlemine önem vermiş olması, sanatçının düşüncelerine aykırı ola­rak çeşitli akademik eğilimlerin güç­lenmesine katkıda bulunmuş, böy­lece, görüntünün (nerdeyse fotoğraf gibi) iyice okunabilirliğine özen gös­teren Legros, Regamey, Simon gibi ressamlar yetîşmişse de,Courbet'nin devrimci ve dinamik yanını özümle-yemediklerinden, basmakalıp ürün­lerle yetinmişlerdir.