|
Edebiyat -
Yazarlar
|
|
Türk yazarı (Aydın, 1916). İzmir Erkek Lisesi'ni (1937) ve İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü'nü (1942) bitirdikten sonra yaklaşık üç yıl süreyle Lozan Üniversitesi'nde sanat tarihi ve felsefe tarihi derslerini izledi (1943-1945). Yurda döndükten (1945) sonra askerlik görevini yapıp İzmir'e yerleşti. Bir süre İzmir Devlet Konservatuvarı'nda edebiyat ve tiyatro tarihi öğretmenliği yaptıysa da yaşamını çiftçilikle sürdürdü. YAZARLIĞI Sanata karşı eğilimi daha lise sıralarında başlayan Samim Kocagöz'ün ilk yazısı Ege Işıldağı adlı dergide çıktı (1933), bunu Yücel dergisinin açtığı yarışmada derece alan bir öyküsü (1935) ve romantik duygularla örtülü İkinci Dünya (1938) adlı romanı izledi. Gençlik tutkularının bir tür dışavurumu biçiminde gerçekleşen bu çalışmaların ardından Ses dergisinde "Yarıntı" (1939) adlı, edebiyat etkinliklerine yön veren bir öykü yayımladı. Daha sonra kendini yoğun bir biçimde öykü çalışmalarına veren Samim Kocagöz,Ses, Yürüyüş ve Servet-i Fünun dergilerinde yayımladığı öykülerini Tellikavak (1941) adlı bir kitapta topladı. Yeni İstanbul gazetesi ve New York Herald Tribüne gazetesinin işbirliğiyle düzenlenen öykü yarışmasında Sam Amca öyküsüyle Türkiye birinciliğini kazandı (1950). Öykülerinde genellikle Batı Anadolu insanının, tarımın makineleşmesi sonucu ortaya çıkan tedirginliklerini, umutsuzluklarını, tarımın yeni sahibi makineye karşı duydukları öfkeyi işleyen Samim Kocagöz, Bir Şehrin İki Kapısı (1948) adlı ilk önemli romanındaysa küçük kent eşrafı ile aydın gençler arasındaki çelişkileri sergiledi. Yılan Hikâyesi'ııde (1954), ağa-köylü çatışmasını en ince ayrıntılarına kadar inerek dile getirdi. Roman dünyasının çerçevesini biraz daha genişlettiği Onbinlerin Dönüşü'nde (1957) İkinci Dünya savaşı yıllarındaki üniversiteli gençlerin farklı dünya görüşlerini yalın bir dille anlattı.Kalpaklılar (1962) ve devamı olan Doludizgin (1963) yapıtlarında belgelerden de yararlanarak, iç isyanları, ordunun örgütlenişini, yurtseverlerin işgal İstanbulu'ndaki gizli eylemlerini ve Kurtuluş Savaşı'nın çeşitli aşamalarını yansıttı.Samim Kocagöz, gerek öykülerinde, gerekse romanlarında Ege'yi odak noktası alarak, bu yörenin kültürünü romanlarının çatısına ustalıkla yedirmeyi bilmiştir. Eserleri:
Öykü: Tellikavak (1941); Sığınak (1946); Sam Amca (1951); Cihan Şoförü (1954); Ahmet'in Kuzuları (1958); Yolun Üstündeki Kaya (1964); Yağmurdaki Kız (1967; 1968 Türk Dil Kurumu Öykü Ödülü); Alandaki Delikanlı (1978; 1979 Lions Hikâye Ödülü). Roman: İkinci Dünya (1938); Bir Şehrin İki Kapısı (1948); Yılan Hikâyesi (1954); Onbinlerin Dönüşü (1957); Kalpaklılar (1962); Doludizgin (1963); Bir Karış Toprak (1964); Bir Çift Öküz (1970); İzmir'in İçinde (1973); Tartışma (1976). Deneme: Roman ve Yazarlık Onuru (1983).
|