KONFERANS; bilim iddiası taşıyan konuşma, bilginlerin, fen adam­larının, sanatçıların, bir konu hakkında derin bilgisi, görüşleri olan kimselerin özel toplantılarda, radyoda, dinleyicilerine karşı bir konu üzerinde düşüncelerini, bilgilerini açıklamak, öğretmek gayesiyle söy­lenen sözlerdir. Halka bir konuyu aydınlatmak, öğretmek gayesini güt­tüğü için, öğretici edebiyata girer. Konferans verene konferansçı adı ve­rilir. Konferansçı, istediği konuyu anlatabilir.

Söylev'de dinleyicileri bir dâvaya inandırmak veya onları bir tel­kin altında bulundurmak amacı ön plânda olmasına rağmen, konferans öğreticilik niteliğiyle, konuşur gibi konulann açıklanmasiyîe söylev'den ayrılır.

Bilimsel bir düşünceyi, akademik bir konuyu, orijinal bir görüşü anlatmak, bir tezi savunmak konferansın en belirli gayesidir. Bunun için, konferansın dinleyicileri az çok okumuş, aydın kimseler olmalıdır ki, istenilen fayda sağlanabilsin. Çünkü konferans; dinleyicilerin duygula­rından, gönüllerinden çok düşüncelerine hitap eder. Konferanslar tar­tışmalı ve tartışmasız olmak üzere ikiye ayrılabilir.

Konferanslar; çoğun, bir kalabalığa sanat, teknik, fikir, duygu öğeleriyle ilgili konuları açıklar. Her çeşit söz türlerinde olduğu gibi konferansta konunun ilgi çekici olması, birlik, açıklık, ses, güzel Türkçe, dinleyenlerin sabır dereceleri dikkat edilecek temel kurallardır. 

KONFERANS HAZIRLAMA

Konferansçıyı, bir başkasının dinleyicilere takdimi daha etkili olur. Bu takdimde; konferansçının konudaki yeterliği, konu ile ilgili çalış­maları, gerekirse konunun önemi kısa ve özlü olarak belirtilmelidir. Takdimi yapan kimsenin konferans sonunda konferansçıya teşekkür et­mesi yerinde olur.

istenen nitelikte olmayan bir konferansçı, dinleyicilerden ilgi gör­mez. Bir tek kişinin uzun süre konuşmasından doğan monotonluk ve durgunluk, çoğu zaman dinleyicileri sıkar. Bu bakımdan, profesyonel bir konferansçı, bu sakıncaları önceden düşünür; ona göre hazırlanır, iyi bildiği, üzerinde iyi düşündüğü bir konu seçer; çeşitli görüşleri bir yanı tutmadan ortaya koymasını bilir.

Konferanslarda; konu dağıtılmamalı, sözler kolaylıkla anlaşılmalı; dinleyicilerin yaşları, anlayış dereceleri gözönünde bulundurulmalı ko­nuşmaya başlarken, konuşurken dinleyicilerin ilgileri çekilmeli; sıkıcılıktan kaçınmalı; ne fazla bağırmalı, ne yavaş konuşmalı; keskin ses­ler çıkarmamalı; fazla, el, kol, yüz, göz işaretlerinden kaçınmalı; cüm­leler dilbilgisi kurallarına uygun olmalı; konferansların en çok bir bu­çuk saat olabileceği düşünülmelidir.

Konferansçı, önemli kelimeler üzerinde durmasını, önemli fikirlerden önce ve sonra duraklamasını bilmelidir. Dinleyicilerin karşısına huzur yüklü çıkmalı; temiz giyinmeli; gülümsemeli, havayı tatlı tutabilmeli; aydınlığa dikkat etmeli; sinir hareketlerden çekinmeli; hareketleri canlı bir içtenlik taşımalıdır. Konuşma, tamamiyle yazılmış olabilir; fakat konferansçı, ancak gerektiği yerlerde, notlarına bakmalıdır. Vakit darlığından, sözü kısa kes­mekten bahsetmek doğru değildir.

KONFERANS PLANI

Konferansçı, bütün heyecanlarını dışarıda bırakabilmen, iyi hazır­lanmalı; deney ve görgü tekniğini ilerletmelidir. Konferans, ekilen, ye­tişen, biçilen bir eserdir. Konferansçı, konusuna ait kitapları, bilgileri, gerekenden çok fazla metaryali toplamış bulunmalıdır.